Terug naar Ticer

De ‘High Tech’ Tilburgse universiteitsbibliotheek werd in de jaren 90 als het neusje van de zalm beschouwd. Haar summerschool Ticer trok wereldwijd de aandacht van bibliothecarissen, informatiewetenschappers en informatieprofessionals. Afgelopen zomer blies de UB de summerschool nieuw leven in.

Een aantal Portugese bibliothecarissen meldde zich via Erasmus+ bij de UB met de vraag of ze een kijkje achter de schermen mochten nemen. Van harte welkom, uiteraard, maar waarom niet meteen dezelfde kans bieden aan collega’s van Nederlandse universiteiten?

Spontaan ontstond het idee voor een driedaagse summerschool voor bibliotheekmedewerkers, die afgelopen juni bij wijze van pilot werd gehouden. Ruim veertig geïnteresseerden meldden zich aan om te praten over actuele ontwikkelingen in de wereld van academische bibliotheken. Aan bod kwamen onder meer de transformatie naar Open Science en Open Source (met de Tilburgse D-Space repository als mooi voorbeeld), nieuwe manieren om ‘User Experience’ te onderzoeken (studenten schreven ‘liefdesbrieven aan de UB’) en de toepassing van AI in het bibliotheekdomein.

Even herleefden de tijden van summerschool van Ticer, dat staat voor Tilburg Innovation Center for Electronic Resources. Het jaarlijkse evenement wist destijds wereldwijd de aandacht te trekken, totdat de wet van de remmende voorsprong toesloeg rond 2010. Andere bibliotheken hadden ‘High Tech Bibliotheek’ Tilburg bijgehaald of zelfs ingehaald. In het depot van de UB zijn nog wel sporen terug te vinden, zoals een serie jaarboeken met abstracts en de teksten van de lezingen die er werden gehouden door mensen van naam en faam in de bibliotheekwereld, zoals Lynn Brindley (The British Library), David Shotton (OpenCitations, overleden in 2024), bibliotheekwetenschapper R. David Lankes en Open Access-voorvechter Peter Suber. Veel van de thema’s die toen werden besproken, zijn nu werkelijkheid geworden, zoals de grootschalige digitalisering van wetenschappelijke informatie en het gemeengoed raken van open publiceren en delen van wetenschappelijk materiaal.

Ticer zelf was niet zomaar ‘open’ voor elke geïnteresseerde. Uitgeverij Elsevier had de UB naar verluidt op het idee gebracht om er een verdienmodel van te maken om extern geld binnen te halen voor innovatieprojecten van de bibliotheek. Wie bij Ticer wilde aanschuiven, moest een serieus bedrag aan cursusgeld meebrengen.

Het is de vraag of een commerciële summerschool te rijmen valt met het huidige besef dat wetenschappelijke kennis geen ‘commodity’ hoort te zijn, maar een ‘commons’, geen product, maar een gemeenschappelijk goed. De UB-summerschool 2.0 kiest nadrukkelijk voor openheid en brede toegankelijkheid. Het initiatief functioneert zeker niet als ‘cash cow’ om andere initiatieven te bekostigen, maar als plaats voor kennisuitwisseling tussen bibliotheekmedewerkers, wetenschappers en andere informatieprofessionals. Na een positieve evaluatie is besloten om eind juni 2027 een tweede editie te houden, die zoveel mogelijk open is voor iedereen.

_{Advertenties.}