Wiktoria Kaminska prikt door haar bubbel heen: ‘Je moet het algoritme voor je laten werken’

Algoritmes gidsen ons door de eindeloze wirwar van het internet. Soms handig, soms afleidend of verwarrend. Deze maand duiken we in de bubbel van Wiktoria Kaminska (21), bachelorstudent Psychologie en voorzitter van fractie SAM.

Wat is je meest opvallende ervaring met algoritmes?

‘Het gaat allemaal heel snel. Tijdens de verkiezingen kreeg ik ineens alleen nog filmpjes over de Tweede Kamer bijvoorbeeld. Het grappige is dat ik voorafgaand aan dit interview extra ben gaan opletten en erachter kwam dat de content ook varieert per dagdeel: ‘s ochtends meer informatieve video’s, ‘s middags grappige dierenfilmpjes en ‘s avonds emotionelere content zoals muziek of poëzie.’

Wat had je liever niet gezien?

‘In het begin kwam ik weleens video’s tegen die ik echt vies vond, zoals content waarin iemand moet overgeven. Daar kan ik niet om lachen. Maar over het algemeen heb ik mijn algoritme een beetje getraind en nu krijg ik weinig vieze video’s meer, gelukkig.’ 

Hoe ga je bewust met je bubbel om?

‘Ik klik soms op ‘ongeïnteresseerd’ of blokkeer hashtags. Als ik meerdere keren dezelfde filmpjes zie, scroll ik door of zoek ik zelf naar een onderwerp. Zo probeer ik het algoritme voor me te laten werken.

‘Stel ik zoek een specifiek kledingitem, dan zoek ik dat op TikTok. Niet omdat ik denk dat ik het daar te zien krijg, maar omdat ik dan advertenties krijg van kledingstukken die ik zoek. Je kunt er net zo goed gebruik van maken.’

Wanneer werd je je bewust van hoe algoritmes werken?

‘Tijdens mijn profielwerkstuk over microtargeting. Daar ontdekte ik hoe je online profiel bepaalt welke content je te zien krijgt. Het was mindblowing om te zien hoeveel sporen je achterlaat en hoe weinig privacy je eigenlijk hebt. Sindsdien kijk ik bewuster naar wat ik online doe en probeer ik me niet te veel te laten sturen.’

Verandert jouw kijk- en scrollgedrag door algoritmes?

‘Ja, ik ben me er meer van bewust geworden en probeer het te matigen. Als ik minder tijd aan TikTok besteed, merk ik dat ik meer energie overhoud voor andere dingen, zoals boeken lezen of een film kijken. En soms maak ik handig gebruik van wat er online te vinden is. Met behulp van TikTok heb ik mezelf laatst allerlei kaarttrucjes aangeleerd bijvoorbeeld.’

Beïnvloeden algoritmes je online ervaring vooral positief of negatief?

‘Beide. Positief omdat je nieuwe dingen ontdekt, ideeën opdoet of leuke winkels vindt. Maar ook negatief: het kan leiden tot vergelijken met anderen, motivatievideo’s die juist demotiverend werken, of content die totaal niet bij je stemming past.’

Heb je tips om goed met social media om te gaan?

‘Laat het algoritme voor je werken, wees kritisch over wat je ziet, zoek zelf informatie op en bekijk verschillende perspectieven. Zo voorkom je dat je volledig in een bubbel terechtkomt.’

_Advertentie.